Vrij T3 (fT3, vrij trijodothyronine) is het biologisch actieve schildklierhormoon. Het is 4-5x sterker dan T4 en regelt direct je stofwisseling, energieproductie en lichaamstemperatuur. Slechts 20% wordt direct door de schildklier gemaakt; 80% ontstaat door omzetting van T4 naar T3 via dejodinase-enzymen in lever, nieren en spieren.
| Type | Range |
|---|---|
| Laboratorium-referentie | 3,5 – 6,5 pmol/L |
| Functioneel optimaal | 4,5 – 6,0 pmol/L |
Vrij T3 wordt vaak niet standaard aangevraagd, maar is essentieel voor het complete beeld. Je kunt een normaal TSH en fT4 hebben met een laag fT3 — dit duidt op een conversieprobleem. Selenium, zink en ijzer zijn nodig voor T4→T3 conversie.
Verhoogd vrij T3 (>6,5 pmol/L) wijst op:
Symptomen zijn vergelijkbaar met algemene hyperthyreoïdie: hartkloppingen, gewichtsverlies, agitatie.
Verlaagd vrij T3 (<3,5 pmol/L) is een veel voorkomend maar ondergediagnosticeerd probleem:
Oorzaken van slechte conversie: seleniumtekort, zinktekort, ijzertekort, chronische stress (cortisol), ontsteking, dieet (crash-dieet).
Veel huisartsen en laboratoria beschouwen TSH als voldoende screening. Vrij T3 wordt alleen aangevraagd bij afwijkend TSH. Maar een normaal TSH met laag fT3 (conversieprobleem) wordt zo gemist. Vraag er expliciet om.
De dejodinase-enzymen die T4 omzetten in T3 zijn afhankelijk van selenium, zink en ijzer. Vul tekorten aan. Chronische stress (hoog cortisol) en ontsteking remmen ook de conversie. Een holistische aanpak is essentieel.
Eerst de oorzaak aanpakken: selenium, zink, ijzer aanvullen en stress verminderen. Als dit niet voldoende werkt, kan een arts liothyronine (T3) overwegen naast levothyroxine. Dit vereist medische begeleiding.
Een orthomoleculair therapeut bekijkt het totaalplaatje en stelt een persoonlijk protocol op.
Therapeut zoeken →