Serum zink meet de concentratie zink in het bloedplasma. Slechts 0,1% van het totale lichaamszink circuleert in het bloed — daardoor is serum zink een relatief ongevoelige marker. Zink daalt bij ontsteking (acutefase-reactie), stress en na maaltijden. Nuchter afnemen en CRP meemeten geeft het betrouwbaarste resultaat.
| Type | Range |
|---|---|
| Laboratorium-referentie | 10 – 18 µmol/L |
| Functioneel optimaal | 12 – 16 µmol/L |
De ondergrens van 10 µmol/L is klinisch relevant maar sluit een functioneel tekort niet uit. Bij ontsteking kan serum zink met 30-50% dalen zonder werkelijk tekort. Combineer met alkalische fosfatase (ALP, zink-afhankelijk enzym) voor een completer beeld.
Serum zink boven 25 µmol/L is zeldzaam en wijst op overmatige suppletie. Gevolgen:
Chronisch hoge zinkdoseringen (>50 mg/dag) zonder koper kunnen leiden tot kopergebreksmyelopathie.
Zinktekort komt veelvuldig voor (geschat 15-25% van de wereldbevolking). Symptomen:
Risicogroepen: vegetariërs (fytaat remt opname), ouderen, darmaandoeningen, alcoholgebruik, PPI-gebruikers.
Zink en magnesium zijn in lab-diagnostiek vergelijkbare “blind spots”: in serum zit slechts een klein fractie van het totale lichaam, de waarde is strak homeostatisch gereguleerd, en normale serum-zink sluit een subklinisch weefseltekort niet uit. Totaal lichaams-zink is ~2 gram, waarvan 60% in spier, 30% in bot, en slechts ~0,1% in plasma.
Net als bij magnesium: Biovis en vergelijkbare labs meten zink in zowel serum als bloedcellen. Beter representatief voor de intracellulaire zinkvoorraad.
Zink in haar reflecteert chronische status over ~3 maanden. Goede aanvulling bij langdurige klachten, huidproblemen, vertraagde wondgenezing, verminderde smaak/reuk.
Alkalische fosfatase (zink-afhankelijk enzym), serum-albumine (transporteiwit), zink/koper-ratio (optimaal > 1,0). Deze geven indirect inzicht in functionele zinkstatus. Een lage alkalische fosfatase bij een gezonde volwassene is verdacht voor zinktekort.
Praktisch: vraag bij verdenking zinktekort liever volbloed of haarmineraal aan dan serum. Bevestig via klinisch beeld (smaak, huid, immuun, wondgenezing) en koperstatus (overmaat koper is functionele zinkdepletie). Serum alleen bij acute verdenking zeer ernstige deficiency — dezelfde logica als magnesium.
Serum zink is de meest beschikbare test maar niet perfect. Slechts 0,1% van je zink zit in het bloed. Een laag serum zink is wél betrouwbaar (echt tekort), maar een normaal resultaat sluit een tekort niet uit. Nuchter afnemen is essentieel.
Ja, bij doseringen boven 25 mg zink/dag is kopersuppletie (1-2 mg) aan te raden om koperuitputting te voorkomen. De verhouding zink:koper moet rond 10:1 liggen.
Beter niet gelijktijdig: zink en ijzer concurreren om dezelfde transportmechanismen. Neem ze op verschillende momenten van de dag voor optimale opname.
Een orthomoleculair therapeut bekijkt het totaalplaatje en stelt een persoonlijk protocol op.
Therapeut zoeken →