Wat is cla?
CLA (geconjugeerd linolzuur) is een uniek vetzuur dat in kleine hoeveelheden van nature voorkomt in zuivelproducten en vlees van herkauwers (koeien, schapen, geiten). Het is technisch gezien een natuurlijk transvet, maar met een fundamenteel ander gezondheidseffect dan industriële transvetten. De belangrijkste isomeer, rumenzuur (cis-9,trans-11), wordt in de pens van herkauwers geproduceerd door bacteriën uit linolzuur. CLA heeft in dieronderzoek opvallend sterke effecten laten zien op lichaamssamenstelling, vetverbranding, immuunfunctie en tumorontwikkeling. Bij mensen zijn de effecten gematigder maar nog steeds relevant, vooral voor lichaamssamenstelling en immuunondersteuning. CLA wordt in de orthomoleculaire praktijk ingezet bij overgewicht, metabolisch syndroom en als immuunmodulator.
Waar is cla goed voor?
Lichaamssamenstelling en vetmetabolisme
CLA beïnvloedt de lichaamssamenstelling door het vetopslagenzym lipoprotein lipase te remmen, de vetverbranding (bèta-oxidatie) te stimuleren en de apoptose (geprogrammeerde celdood) van vetcellen te bevorderen. Meta-analyses bij mensen tonen een bescheiden maar significant effect: circa 0,05 kg vetverlies per week bij een dagelijkse dosis van 3,2 g CLA, zonder verandering in lichaamsgewicht doordat spiermassa behouden blijft.
Immuunmodulatie
CLA moduleert het immuunsysteem door de activiteit van T-cellen en macrofagen te beïnvloeden, de productie van immunoglobuline te stimuleren en de Th1/Th2-balans te reguleren. Dit maakt CLA relevant bij auto-immuunziekten, allergieën en als ondersteuning van de algehele weerstand. CLA vermindert ook de productie van pro-inflammatoire prostaglandine E2.
Anti-kanker eigenschappen (preclinisch)
In diermodellen heeft CLA consistente anti-tumoreffecten laten zien, vooral bij borstkanker, darmkanker en prostaatkanker. De werkingsmechanismen omvatten remming van celproliferatie, inductie van apoptose en remming van angiogenese. Bij mensen is het bewijs nog niet overtuigend, maar epidemiologisch onderzoek wijst op een mogelijk beschermend effect van zuivel-CLA.
Waar zit cla in?
| Bron | Hoeveelheid | Categorie |
|---|---|---|
| Graskaas (Gouda, Emmentaler) | 0,4-1,0 g / 100 g vet | Dierlijk |
| Boter van grasgevoerde koeien | 0,5-1,2 g / 100 g vet | Dierlijk |
| Lamsvlees | 0,3-0,6 g / 100 g vet | Dierlijk |
| Volle melk (weidekoeien) | 0,3-0,5 g / 100 g vet | Dierlijk |
| Rundvlees (grasgevoerd) | 0,2-0,5 g / 100 g vet | Dierlijk |
Symptomen van een cla tekort
- Geen specifieke tekort-symptomen beschreven
- Mogelijk suboptimale lichaamssamenstelling
- Mogelijk verminderde immuunfunctie
Risicogroepen
Aanbevolen inname
Bloedwaarden interpreteren
Interacties met medicijnen & voedingsstoffen
⚠ Medicijn-interacties
Diabetesmedicatie
De trans-10,cis-12 CLA-isomeer kan de insulinegevoeligheid verminderen; monitor glucose bij combinatie met diabetesmedicatie.
✓ Voedingsstof-interacties
Omega-3 vetzuren
Omega-3 en CLA werken synergetisch bij het verbeteren van de lichaamssamenstelling en het verminderen van ontstekingen.
Vitamine E
Vitamine E beschermt CLA tegen oxidatie en versterkt de antioxidante effecten.
Belangrijkste studies
CLA en lichaamssamenstelling: meta-analyse
Meta-analyse van 18 gecontroleerde studies toonde aan dat CLA-supplementatie (gemiddeld 3,2 g/dag) een significant vetverlies oplevert van circa 0,05 kg per week vergeleken met placebo, met behoud van vetvrije massa.
CLA in zuivel en cardiovasculair risico
Prospectief cohortonderzoek in Costa Rica toonde aan dat mensen met de hoogste CLA-spiegels in vetweefsel een 49% lager risico op hartinfarct hadden vergeleken met de laagste spiegels, wat wijst op een mogelijk beschermend effect van zuivel-CLA.
Hulp nodig bij vetzuren?
Een orthomoleculair therapeut kan uw vetzuurprofiel beoordelen en een persoonlijk voedingsadvies opstellen.
Therapeut zoeken →