Wat is fosfatidylserine?
Fosfatidylserine (PS) is een fosfolipide dat een essentiële component vormt van celmembranen — vooral in neuronen. De hoogste concentraties worden gevonden in de binnenkant van neuronale membranen. PS reguleert celcommunicatie, neuronale flexibiliteit en de cortisol-respons op stress.
Natuurlijk komt PS voor in orgaanvlees, vette vis en soja. Commercieel wordt PS geëxtraheerd uit sojalecithine (soja-PS) of zonnebloemlecithine (sunflower-PS, allergeenvrij).
Werkingsmechanismen
Neuronale membraanflexibiliteit
PS houdt neuronale membranen vloeibaar en flexibel — nodig voor receptor-functie, synaptische plasticiteit en vesikel-fusie.
Cortisol-dempend
PS dempt de cortisol-respons op fysieke en mentale stress. 400–800 mg verlaagt post-workout cortisol significant en verkort stress-recovery.
Neurotransmittersynthese
Ondersteunt de synthese van acetylcholine, dopamine en noradrenaline — relevant voor cognitieve prestaties.
Apoptose-signalering
Blootgesteld aan de buitenkant van apoptotische cellen — signaal voor macrofagen om deze op te ruimen.
Wanneer is PS zinvol?
- Cognitieve achteruitgang — milde cognitive impairment, beginnende dementie
- ADHD (kinderen en volwassenen) — gerapporteerde verbetering aandacht
- Stress en cortisol-overshoot — bij burnout, overtraining
- Overtraining syndroom — topsport
- Slaapproblemen door piekeren
- Depressie (adjuvans)
Aanbevolen doseringen
Inname: bij maaltijd (lipofiel). Cognitief effect meetbaar na 4–12 weken. Sunflower-PS geprefereerd bij soja-allergie of GMO-vrij dieet.
Wetenschappelijke onderbouwing
Crook et al. (1991) — cognitieve achteruitgang
Neurology. PS 300 mg/dag verbeterde geheugen en aandacht bij 149 ouderen met leeftijdsgerelateerde geheugenklachten.
Starks et al. (2008) — cortisol bij sport
600 mg PS/dag 10 dagen verlaagde cortisol-respons op intensieve training significant.
Hirayama et al. (2014) — ADHD kinderen
PS 200 mg 2 maanden verbeterde aandacht en werkgeheugen bij ADHD-kinderen.
Kato-Kataoka et al. (2010)
PS verbeterde geheugenscores bij ouderen met mild geheugenverlies.
Bijwerkingen & veiligheid
- Zeer veilig profiel bij doseringen < 800 mg/dag
- Zeldzaam: milde maag-darmklachten, slapeloosheid bij late inname
- Soja-PS: kies sunflower-PS bij soja-allergie
- Voorzichtig bij anticoagulantia (theoretisch platelet-effect)
- Geen bekende klinisch relevante medicatie-interacties
Persoonlijk advies nodig?
Een orthomoleculair therapeut beoordeelt jouw situatie in de volle context van klachten, labwaarden en leefstijl.
Therapeut zoeken →